داشت ؟ و . . . از سوى ديگر ، اين رقم مىتواند به شكست زودرس امير كابل از استيلاگران انگليسى نيز كمك رساند . در ظفرنامهء خسروى گفته شده كه هنگام وارد شدن دوست محمد خان به تاش قورغان ، سيصد تن از خويشاوندان و خادمانش با او همراهى مىكردند ( برگ 42 « الف » ) . مىتوان گفت ، همين رقم مطابق با واقعيت و يا به آن نزديك باشد ، چراكه همراهان بيشتر مشكلات غذايى را در بر خواهد داشت . از سوى ديگر ، امارت بخارا هم نمىتوانست سلاحداران بسيار را تحمل كند . « 1 » بدين طريق ، روشن مىشود كه ظفرنامهء خسروى داراى اخبار مهم و گاهى ناتكرار مىباشد و بدين وسيله از منابع پيشين افضليت پيدا مىكند . مطمئن هستيم كه چاپ و نشر اين سرچشمهء مفيد و معتبر براى پژوهشگران تاريخ سرزمينهاى آسياى ميانه و افغانستان ، در محدودهء زمانى نيمهء يكم قرن نوزدهم ميلادى ، كمكى جدّى خواهد رساند . اسماعيل رحمت اف ( ترجمهء رحيم قباديانى از روسى )

--> ( 1 ) . در همين رابطه ، به ياد آوردن نقل ديميزان كه سال 1835 - 1834 در بخارا حضور داشته است ، مفيد مىنمايد . به گفتهء وى ، در ژانويهء سال 1834 ، سفيرى از خوقند به بخارا مىآيد كه حامل نامهء خان خوقند مىباشد . در اين نامه درخواست شده است كه براى عبور دو هزار سواره از خاك بخارا ، به مقصد شهر سبز رخصت داده شود . اين كاروان براى دختر حاكم شهر سبز مىرفت كه به محمد على خان ، خان خوقند ، نامزد شده بود . امير نصر الله پاسخ داد كه نمىتواند اين خواهش را اجرا كند . وى گفته است : « اگر خان از اعزام لشكر خود به شهر سبز هدفى ديگر ندارد ، براى انجام آن كار دويست سواره كافى است و اين تعداد مىتواند بدون هيچ مانع از ملك ما عبور كند » . و سفير با همين پاسخ به خوقند برگشت . بايد افزود كه آن هنگام ميان بخارا و خوقند مناسبات و روابط دوستانه برقرار بود . ( نك : ( Zapiski a Buxarskam Xanstve . Atcyati P . I . Demezana i I . V . Vitkevica . - M . , 1983 , s . 69 .